در این راهنمای جامع به بررسی انواع تخته‌های چندلایی (پلای‌وود) شامل انواع WBP، MR، Film Faced و نمونه‌های خاص F/HEXA و F/W پرداخته می‌شود. استانداردها و مشخصات فنی هر نوع از تخته چندلایی (مواد خام، نوع چسب، کلاس پیوند، مقاومت در برابر رطوبت، ضخامت‌ها، چگالی، خواص مکانیکی و انتشار فرمالدئید) شرح داده شده و انواع مختلف مقایسه می‌گردند. مزایا و محدودیت‌های هر نوع همراه با کاربردهای رایج آنها (در صنعت ساختمان، قالب‌بندی بتن، مبلمان، صنایع دریایی و مصارف داخلی/خارجی) بیان شده است. علاوه بر این، معیارهای انتخاب مناسب، جدول مقایسه محصول و نکات اجرایی شامل روش نصب، نگهداری و آزمون‌های کنترل کیفیت (بازرسی چشمی، آزمون ضخامت، آزمایش پیوند با جوشاندن، اندازه‌گیری رطوبت، آزمون‌های آزمایشگاهی و…) آورده شده است.

تعاریف و معانی اختصارات

• WBP (Weather & Boil Proof): کوتاه‌شده «ضد آب و ضد جوشاندن» است. این نوع تخته چندلایی با چسب رزین فنولیک (PF) ساخته می‌شود تا مقاومت بالایی در برابر بارش و آب‌گرفتگی داشته باشد. استاندارد پیوند آن طبق EN 314-2 کلاس ۳ (یا BS 1203/H4، که در گذشته با عنوان WBP شناخته می‌شد) است.
• MR (Moisture Resistant): مخفف «ضد رطوبت» است و برای استفاده در فضاهای داخلی با رطوبت جزئی طراحی شده است. تخته‌های MR معمولاً با چسب مِلاتامین-اوره-فرمالدئید (MUF) پیوند داده شده و طبق استاندارد EN 314-2 کلاس ۲ تولید می‌شوند. برخلاف ادعای «نیمه‌ضد آب»، تخته MR در مقابل پاشش مستقیم آب ضعیف است و برای محیط‌های کاملاً خشک داخلی مناسب است.
• Film Faced (روکشدار): نوعی تخته چندلایی است که هر دو سطح آن با یک لایه مقاوم در برابر آب و سایش پوشش داده شده است (معمولاً با ورق‌های الیاف‌بسل یا فیلم فنولی). این رویه استحکام و دوام سطح را افزایش می‌دهد، و به آن امکان استفاده در فرم‌ورک‌های بتنی، قالب‌سازی و مصارف صنعتی می‌دهد. برچسب «Phenolic plywood» نیز گاهی برای این نوع به کار می‌رود، زیرا هر دو رویه با رزین فنولیک اشباع شده‌اند.
• F/HEXA: این واژه به پوشش فیلم‌دار دارای الگوی شش‌ضلعی ضدلغزش اشاره دارد. در این نوع، لایه فیلم روی سطح (گاهی هر دو سطح) به صورت طرح لانه‌زنبوری یا شش‌ضلعی با تراکم بالا رنگ‌شده است تا مقاومت لغزش بسیار بالا ایجاد کند. اغلب در صنعت حمل‌ونقل (کف کامیون‌ها، پلتفرم‌ها) و جاهایی که نیاز به سطح ضدلغزش است استفاده می‌شود.
• F/W: مخفف Film/Wire یا فیلم‌روکش با یک سمت توری است. به این معنی که یک طرف تخته دارای پوشش صاف فیلم و سمت دیگر با یک لایه توری (معمولاً فلزی یا بافت‌دار) پوشانده می‌شود تا قابلیت ضدلغزش فراهم شود. در واقع F/W نوعی فیلم‌فیس است که یک طرف آن برای مقاومت لغزش تقویت شده است.

WBP: مشخصات فنی و ساختار

تخته‌های چندلایی WBP از روکش‌های چند لایه چوب (معمولاً گونه‌های نرم یا سخت مانند توسکا و سپیدار) ساخته می‌شوند. اجزای اصلی آن عبارتند از:

• رویه و مغز: لایه‌های چوبی که جهت الیاف هر لایه متقاطع هستند تا پایداری افزایش یابد. معمولاً ۵ لایه یا بیشتر (مثلاً روکشی + مغزهای متقاطع) با ضخامت‌های مختلف دارد.
• چسب و کلاس پیوند: از رزین فنول‌فرمالدئید (Phenol-Formaldehyde, PF) استفاده می‌شود که طبق استاندارد EN 314-2 کلاس ۳ است؛ یعنی در برابر پاشش آب شدید و حتی جوشاندن مقاومت دارد. (مقایسه: کلاس ۱ برای شرایط خشک، کلاس ۲ برای رطوبت کم درونی، کلاس ۳ برای فضای باز.)
• مقاومت در برابر رطوبت: بسیار بالا است؛ WBP در آب باران مستقیم یا حداکثر غوطه‌وری موقت دوام می‌آورد. البته برای طول عمر بهتر، لبه‌ها باید با پاشش یا نوار مهروموم شوند تا از نفوذ رطوبت جلوگیری شود.
• ضخامت‌ و ابعاد متداول: معمول‌ترین ضخامت‌ها در کاربردهای ساختمانی از حدود ۶–۳۰ میلیمتر متغیرند. قالب استاندارد ابعاد ۲۴۴۰×۱۲۲۰ میلیمتر است. (برای مثال [تأمین‌کنندگان معتبر] WBP را در ضخامت‌های ۹، ۱۲، ۱۵، ۱۸، ۲۱ میلیمتر عرضه می‌کنند.)
• چگالی و وزن: چگالی تخته چندلایی عمدتاً به گونه چوب مغز بستگی دارد. چوب صنوبر یا توسکا چگالی حدود ۵۰۰–۷۰۰ کیلوگرم بر مترمکعب دارد. (به طور کلی کاج ~۵۰۰–۶۵۰، درختان سخت مانند اکالیپتوس >۹۰۰ کیلوگرم بر مترمکعب).
• خواص مکانیکی: استحکام خمشی (MOR) و سختی خمشی (MOE) بستگی به جنس چوب دارد اما معمولاً برای تخته‌های WBP بالا است. مقاومت خمشی می‌تواند ده‌ها مگاپاسکال باشد و دارای چسبندگی پیچ‌خوردگی و کناره‌های خوب برای پیچ‌کاری است.
• میزان انتشار فرمالدئید: طبق [EN 13986] مقدار انتشار فرمالدئید WBP معمولاً کلاس E1 (پایین) است. برای چسب‌های فنولیک مقدار فرمالدئید آزاد بسیار کم است و اغلب استانداردهای CARB Phase 2 را نیز داراست.

انواع WBP :

• تخته چندلایی دریایی (Marine) : نوعی WBP با کیفیت بسیار بالا (هیچ حفره داخلی مجاز نیست) است که معمولاً از روکش‌های مرغوب بدست می‌آید. بیشتر در مصارف دریایی (قایق، اسکله) استفاده می‌شود؛ اگرچه از نظر کلاس چسب با WBP فرقی ندارد (کلاس ۳).
• BWR (Boiling Water Resistant): در برخی استانداردها به‌عنوان حد وسط MR و WBP معرفی شده که چسب مقاوم به جوش (ولی گاه ضعیف‌تر از PF) دارد؛ اما معمولاً امروزه بین WBP و MR تفکیک شفاف تر است.

MR: مشخصات فنی و ساختار

تخته‌های MR برای مصارف داخلی و محیط‌های خشک طراحی شده‌اند. مشخصه‌های فنی آن عبارتند از:

• رویه و مغز: مشابه WBP است اما ممکن است از گونه‌های سبک‌تر و روکش‌های ارزان‌تر استفاده شود. مغز معمولاً از چوب‌های نرم یا ترکیبی است.
• چسب و کلاس پیوند: معمولاً از رزین ملامین-اوره-فرمالدئید (MUF) استفاده می‌شود؛ طبق استاندارد EN 314-2 کلاس ۲ برای رطوبت داخلی. این رزین در برابر رطوبت نسبی خانه (تبخیر و بخار) مقاوم است اما در برابر تماس مستقیم با آب، ضعیف‌تر از رزین فنولیک عمل می‌کند.
• مقاومت در برابر رطوبت: قابل قبول برای محیط‌های خشک یا با رطوبت کنترل شده. توصیه می‌شود در مکان‌هایی مانند آشپزخانه (زیر سینک) یا حمام استفاده نشود؛ در عوض در اتاق‌خواب، پذیرایی، دفاتر داخلی، کمدها و قفسه‌ها مناسب است. مقاومت MR با افزودن لایه‌های روکش و آب‌بندی لبه‌ها افزایش می‌یابد.
• ضخامت‌ و ابعاد: معمولاً مشابه دیگر انواع پلای‌وود است (۳.۶ تا ۲۵ میلیمتر) و به صورت ورق‌های ۲۴۴۰×۱۲۲۰ میلیمتر عرضه می‌شود.
• چگالی و خواص مکانیکی: مانند WBP بسته به چوب مغز. چگالی معمولاً متوسط (مثلاً حدود ۶۰۰–۷۰۰ کیلوگرم بر مترمکعب) است. استحکام مکانیکی خوب است ولی به دلیل درونی بودن کاربرد، بارهای سنگین پوشش بتن را تحمل نمی‌کند؛ برای مصارف سازه‌ای سبک مناسب است.
• انتشار فرمالدئید: بسته به رزین MUF، اغلب در کلاس E1 یا E0 قرار دارد (کمتر از سطح مجاز CARB Phase 2).

Film Faced (فیلم‌روکش): مشخصات فنی و ساختار

تخته‌های فیلم‌روکش (Film Faced) دارای یک روکش مقاوم در برابر رطوبت و سایش بر روی سطح خود هستند. ویژگی‌های اصلی آنها عبارت است از:

• ساختار چندلایه: مشابه دیگر پلای‌وودها هستند (معمولاً هسته از روکش‌های بلوط یا توسکا ۵ لایه)، اما سطح رویی آنها با یک لایه یا چندلایه فیلم رزین‌دار پوشیده می‌شود. ضخامت فیلم معمولاً بین ۱۰۰ تا ۲۴۰ گرم بر مترمربع است (برخی ورق‌ها تا ۴۴۰ گرم ضخامت دارند).
• مواد روکش: معمولاً کاغذ کرافت (یا الیاف سلولزی) آغشته به رزین فنول‌فرمالدئید بر روی سطح پرس می‌شود. این روکش می‌تواند رنگ‌های مختلف (مشکی، قهوه‌ای، زرد و غیره) و بافت‌های صاف یا طرح‌دار (همچون شش‌ضلعی یا الماس) داشته باشد.
• چسب: هسته هم مانند WBP با رزین فنولی (PF) چسبانده می‌شود (کلاس ۳). این ترکیب چسب و روکش PF باعث می‌شود تخته در برابر رطوبت و خوردگی دوام بالایی داشته باشد.
• مقاومت در برابر رطوبت و سایش: فیلم‌های فنولیک ضدآب هستند و اجازه نمی‌دهند بتن یا آب به چوب نفوذ کند. همچنین سطح صاف یا طرح‌دار نسبت به ضربه و ساییدگی بسیار مقاوم است. برای مثال صفحه ۹٫۵ میلیمتری فیلم‌دار با پنج لایه روکش چوب توسکا، سطحی دارد که در برابر خراش، سایش، مواد شیمیایی و اشعه UV مقاوم است.
• ابعاد و ضخامت: ضخامت معمول این صفحات ۶ تا ۲۵ میلیمتر و ابعاد استاندارد تا ۲۴۴۰×۱۲۲۰ متر است. (به عنوان مثال، تخته‌های قالب‌سازی ۱۲، ۱۵، ۱۸، ۲۱، ۲۴ میلیمتر تولید می‌شوند.)
• انتشار فرمالدئید: مانند WBP، کلاس E1 دارد.

انواع سطوح:

• F/F (Film/Film): دو طرف هر دو صاف با فیلم پوشیده شده؛ مناسب قالب‌سازی بتن (روی سطح بتن صاف و بدون برجستگی ایجاد می‌کند).
• F/W (Film/Wire): یک سمت صاف با فیلم و سمت دیگر روکشی مش‌بافت یا فلزی دارد؛ برای افزایش خاصیت ضدلغزش سطح (مانند کف کامیون‌ها) کاربرد دارد.
• طرح‌های ضدلغزش (Hexa, Diamond): برخی فیلم‌ها طرح‌دار هستند (مانند الگوی شش‌ضلعی یا لوزی) که نه تنها ظاهر را زیبا می‌کند، بلکه اصطکاک سطح را افزایش داده و در مصارفی مثل کف‌پوش کامیون و صحنه‌های اجرا استفاده می‌شود.

ویژگی‌های برجسته Film Faced : سبک‌تر از قالب فلزی هستند، نصب آسان دارند و امکان استفاده مکرر (چندین ده بار در قالب بتنی) را می‌دهند. همچنین سطح بتن پس از برداشت قالب صاف و بدون نیاز به پرداخت ثانویه می‌شود.

مزایا و محدودیت‌های انواع تخته چندلایی

• WBP (کلاس ۳): مقاومت بسیار بالا در برابر آب و شرایط محیطی بیرونی؛ عمر طولانی و تحمل بارهای سنگین.

مزایا: امکان استفاده در نماها، سقف‌های بیرونی، قالب‌سازی، شاتردینگ و مصارفی که بارندگی دائم دارد.

معایب: هزینه و وزن بالاتر نسبت به انواع داخلی؛ نیاز به تجهیزات و دقت بالاتر برای برش؛ نشر نسبی فرمالدئید بیشتر (هرچند عموماً در کلاس E1 است)؛ در صورت استفاده در کاربری‌های داخلی، جزئی زیاد است.

• MR (کلاس ۲): مقرون‌به‌صرفه‌تر برای مصارف خشک داخلی.

مزایا: قیمت پایین‌تر، کارپذیری راحت (کپ‌کاری و رنگ‌پذیری خوب)، مناسب برای کابینت، قفسه و دیوارکوب.

معایب: عملکرد ضعیف در معرض آب مستقیم؛ باید از نفوذ آب در درزها جلوگیری کرد؛ برای کاربردهای مرطوب مناسب نیست.

• Film Faced (کلاس ۳): دوام و بازیافت بالا، سطح صاف و شیشه‌ای شکل برای بتن بدون پوسته.

  مزایا: استفاده مجدد متعدد (قالب بتنی)، مقاومت بسیار بالا در برابر خراش و سایش، مقاومت ضدآب قوی با سطح کاملاً ماندگار.

معایب: سنگینی بیشتر (به دلیل روکش ضخیم)، هزینه تولید بالاتر، ضریب شکستگی کناره در صورت ضربه شدید (اگر لبه‌ها عایق نشده باشند).

• F/F vs F/W vs F/HEXA: روکش‌های همه‌رو فیلم (F/F) بیشتر در قالب‌های بتنی بزرگ کاربرد دارند. F/W و الگوهای ضدلغزش (مثل HEXA) کاربری ویژه برای کف وسایل نقلیه حمل بار و سکوهای متحرک دارند؛ این سطوح ضدلغزش و مقاوم در برابر فرسایش هستند، اما معمولاً گران‌تر و برای کاربردهای دکوراتیو سنتی گزینه مناسبی نیستند.

کاربردهای معمول انواع تخته چندلایی

• ساختمان و قالب‌بندی بتن: تخته‌های WBP و Film Faced (به ویژه F/F) برای قالب‌بندی اسکلت بتنی ساختمان‌ها، پل‌ها، تونل‌ها و مخازن استفاده می‌شوند. فیلم‌پوش‌شده‌ها با سطح صاف‌شان باعث می‌شوند بتن با سطح نهایی زیبا (بدون پوسته‌گچی) ریخته شود.
• مصارف داخلی مبلمان و دکوراسیون: تخته‌های MR رایج برای کفپوش‌های سبک داخلی، کابینت‌ها، دیوارکوب‌ها، پارتیشن و کف کاذب در فضاهای خشک کاربرد دارند. همچنین گاهی از WBP در فضاهای داخلی مرطوب (مانند حمام، آشپزخانه) استفاده می‌شود تا عمر سازه افزایش یابد.
• صنایع دریایی و حمل‌ونقل: نوع دریایی WBP و همچنین فیلم‌فیس برای عرشه قایق و کشتی، کامیون‌ها، تریلرها و قطارها کاربرد دارد، چرا که سطح آن در برابر نمک و سایش ناشی از حرکت مقاوم است. الگوی HEXA ویژه اغلب برای کف خودروها و وسایل نقلیه باربری انتخاب می‌شود.
• ساختارهای بیرونی و نما: WBP مناسب استفاده در سقف‌ها، نمای چوبی بیرونی، عرشه پلکان و فضاهای باز است. حتی تخته‌های معمولی پوشش‌دار (Film Faced) در برخی نماها یا پوشش‌های موقت به کار می‌روند.
• موارد خاص: مواردی مانند پوشش‌های الکترونیکی، پالت، سینک‌ها و اجزای صنعتی ممکن است از انواع مختلف چوب لایه‌چسب برای خواص مکانیکی یا شیمیایی خاص بهره‌برند.

معیارهای انتخاب و مقایسه محصولات

برای انتخاب نوع مناسب، باید موارد زیر را مد نظر قرار داد:

• محیط استفاده: میزان رطوبت و تماس با آب (داخلی خشک، مرطوب، فضای باز). انتخاب چسب کلاس ۱ تا ۳ بر اساس محل استفاده است.
• مقاومت مکانیکی: بار وارده و ضربه‌های احتمالی. کاربردهای سنگین به WBP یا Film Faced نیاز دارند؛ موارد سبک‌تر MR کفایت می‌کند.
• دوام و طول عمر مورد انتظار: در قالب‌بندی بتنی و سازه‌های موقت، نیاز به استفاده‌های مکرر دارد؛ Film Faced بازگشتی مناسب‌تر است.
• سهولت اجرا و هزینه: مصالح سنگین‌تر و خاص (Film Faced) قیمت و نصب دشوارتری دارند. در پروژه‌های عمرانی بودجه و زمان نیز تعیین‌کننده نوع است.

نصب، اجرا و نگهداری

• آماده‌سازی زیرساز: زیرساز صاف و تراز باشد. در موارد قالب‌بندی بتنی، تکیه‌گاه‌ها باید به فاصله مناسب (مثلاً ۶۰–۷۵ سانتیمتر) قرار گیرند.
• برش و اتصال: از ابزار تیز استفاده کنید و قبل از برش، ضخامت و ابعاد محصول را تایید کنید. الگوی همگرایی الیاف را رعایت کنید (اغلب لایه‌های کناری موازی با طول صفحه چیده می‌شوند) تا تابیدگی کاهش یابد.
• آب‌بندی لبه‌ها: لبه‌های همه ورق‌ها بخصوص MR و Film Faced باید با رنگ مخصوص یا چسب مناسب آغشته شوند تا از نفوذ رطوبت جلوگیری شود. این کار عمر سرویس را افزایش می‌دهد.
• بست‌زنی: برای نگهداری پانل‌ها در محل، از پیچ یا میخ مخصوص (روکش‌دار برای مقاومت در برابر خوردگی) استفاده کنید. قطر پیچ بسته به ضخامت تخته (مثلاً ۳ میلیمتر برای ۹ میلیمتر تخته) و فاصله استقرار (مثلاً هر ۲۰–۳۰ سانتیمتر) تعیین می‌شود.
• صاف‌کاری و تثبیت: بلافاصله پس از نصب در درزها و اتصالات را با بتونه چوب یا ابزار آب‌بندی پُر کنید تا لایه‌ها در معرض هوا یا آب مستقیم نباشند. برای تخته‌های Film Faced، پس از هر بار استفاده (در قالب‌بندی) سطح را تمیز کرده و با گِل Release آغشته کنید تا عمر فیلم افزایش یابد.
• نگهداری: ورق‌ها باید در محیط خشک و مسطح انبار شوند. تخته‌های چوبی را از زمین مرطوب و تابش مستقیم خورشید دور نگه دارید. ضخامت لایه‌ها را نگه دارید؛ از انبارش ایستاده یا خم‌شده خودداری کنید.

کنترل کیفیت

• بازرسی چشمی: ورق‌ها باید بدون ترک، تاب‌خوردگی و حفره خالی در مغز (void) باشند. سطوح فیلم‌دار نباید جدایش (delamination) داشته باشند. ضخامت ورق در سراسر صفحه یکنواخت باشد.
• آزمون ابعاد: ضخامت ورق مطابق استاندارد (مثلاً EN 315) کنترل شود. انحراف مجاز معمولاً ±0.3 تا 1 میلیمتر است. عرض و طول ورق نیز با اندازه‌گیری قیچی یا متر اندازه‌گیری گردد.
• آزمون پیوند چسب (Bond Test): روش کلاسیک، آزمون جوشاندن ۷۲ ساعته است (قطع‌کردن نمونه‌ای و جوشاندن در آب). پس از آزمون، لایه‌ها نباید از هم جدا شوند. در استاندارد EN314-2 نیز نمونه‌ها تحت شرایط شبیه‌سازی بارندگی و خشک‌شدن مکرر تست می‌شوند.
• اندازه‌گیری رطوبت: محتوای رطوبتی تخته باید حدود ۶–۱۲% باشد. مترهای رطوبت‌سنج(pin یا بدون‌سیم) به کار می‌روند. رطوبت بالاتر می‌تواند باعث تورم و کپیدگی شود.
• آزمون‌های مکانیکی: اگر نیاز به مقایسه خواص مکانیکی باشد، آزمایش‌های خمش (EN 310) و سختی خمشی (EN 387) انجام می‌شوند. همچنین آزمون‌های مقاومت کششی لبه و مقاومت به فشار سطح کاربرد دارد.
• آزمون انتشار فرمالدئید: نمونه‌ها طبق EN 717-2 یا استانداردهای ملی معادل آزمون شده و مطمئن می‌شویم در کلاس E1 یا E0 قرار دارند. تخته‌هایی که برچسب CARB Phase 2 دارند گواه کنترل انتشار هستند.
• آزمون پوشش فیلم: برای نمونه‌های Film Faced ممکن است آزمون چسبندگی و مقاومت سایش (وفق ASTM D1037 یا استانداردهای داخلی) انجام شود تا دوام لایه اطمینان حاصل شود.

سؤالات متداول

• تفاوت WBP و Marine چیست؟ تخته دریایی (Marine) عملاً زیرمجموعه‌ای از WBP با کیفیت بالاتر (بدون حفره در مغز و روکش‌های ممتاز) است. هر دو با رزین فنولیک ساخته می‌شوند، اما Marine از جهت دوام و ثبات ابعادی استانداردهای شدیدتری دارد.
• آیا «نیمه‌ضدآب» وجود دارد؟ اصطلاح «نیمه‌ضدآب» در واقع معنا ندارد. تخته MR یک نوع خاص چسب دارد (مقاوم به بخار) که با «بنسدگی کمتر» به‌کار نمی‌رود؛ بلکه نوع آب را کنترل می‌کند. اگر تخته‌ای را «نیمه‌ضدآب» صدا می‌زنند، حتماً مشخص کنید که آیا کلاس ۲ (MR) است یا کلاس ۳ (BWR/WBP).
• آیا تخته چندلایی واقعاً ضد آب است؟ خیر، هیچ تخته چوبی کاملاً ضد آب نیست. WBP و Film Faced تا حدود زیادی در برابر رطوبت مقاومند، اما شرایط بسیار مرطوب (آب‌گرفتگی مداوم) باعث آسیب‌شان می‌شود. همه ورق‌ها برای دوام بهتر باید لبه و سطوح پایانی با عایق یا چسب پوشش داده شوند.
• روش‌های نصب سریع برای قالب‌بندی بتن چیست؟ قبل از قالب‌بندی مطمئن شوید ورق‌ها صیقلی هستند و با رزین جداکننده بتنی پوشیده شده‌اند. پس از هر بار استفاده، سطح ورق را با آب و برس تمیز کنید تا بتن به آن نچسبد. لبه‌ها و پیچ‌ها را مهروموم کنید تا رطوبت وارد نشود.
• چگونه از تابیدگی ورق جلوگیری کنیم؟ برش و نصب ورق چندلایی را سریع انجام دهید و از قرار دادن طولانی مدت ورق‌های برش‌خورده در حالت ایستاده خودداری کنید. برای دکوراسیون داخلی، هر دو وجه ورق را روکش کنید (رنگ یا لمینت) تا رطوبت یکنواخت جذب نشود.
• چطور کیفیت تخته را در محل تشخیص دهیم؟ اولاً ورق باید برچسب استاندارد و کلاس چسب داشته باشد. ثانیاً لبه‌ها (وجود رگه‌های سیاه به معنای نفوذ) و رویه (خراشیدگی یا جداشدگی فیلم) را بررسی کنید. آمادگی برای انجام آزمون جوشاندن ۷۲ ساعته در شرایط آزمایشگاهی نیز نشانه اعتبار تولیدکننده است.